گنج عسكر

حميد آرغيش

 

آذر آيي‌نين سون گونلري ايدي. نئچه گون ايدي قالين بولودلار گؤيون اوزونو سارميشديلار. دون آخشامدان ياغماغا باشلايان قار، آرا وئرمه‌دن ياغيردي هله..  قار، آغ اؤرتويونو كندين چومور و مؤهره‌لردن تيكيلميش ائولري اوسته سرميشدي.  گاهدان باتيدان دوغويا ساري اسيب كوفولدايان يئل، قاري اؤز ايچينه بولايير، كندين مئيدانچاسيندا آرا ـ سيرا گل گئتده اولان جاماعاتين اوز ـ گؤزونه چاليردي. مئيدانين قوزئي طرفينده داخما شكلينده اولان هيسلي ـ بيتلي قارانديريق دوكانلار يئر آلميشديلار. دوكانلاردان بير آز آرالي، مئيدانچانين گون دوغان طرفينده قاپيسي چاتارـ چاتار اولموش بير بينا يئر آلميشدي. يالنيز تيكيلميش بينانين قاپيسي اوستونده اورتاسيندا آي اولدوزلو بير بايراق قارين اؤرتويو آلتيندا گؤزدن ايتمكده ايدي. بينانين شوشه‌سيز پنجره‌لرينين يئرينه آغ نايلون چكيلميشدي. دامدان ايسه آغ توستو بورام ـ بورام حلقه‌لنه‌رك اوينايا ـ اوينايا آشاغي گلن قارلار ايچيندن گؤيه قالخيردي. بيردن بينانين قاپيسي آچيلدي. بيغ‌لاري تزه ترله‌ميش اوجا بويلو، قارا بنيزلي بير اوغلان ديشاري چيخدي. أينينده كي آلا بولا رنگده اولان عسكر پالتاري اونو آرتيق اؤتكم‌لي و ووقارلي گؤستريردي. بير قاتار فيشنگ بئلينه باغلاميش و نئچه ال بومباسي كمريندن آسيلي ايدي.

كؤنولدن آنا يوردونا خيدمت ائتمك ايسته‌ين اونا خاطير عسكر پالتاري گئيه‌ن «سونجاق» آلتي آي ايدي او كنده آذربايجان ميللي حكومتي طرفيندن قيزيل باش سئچيلميشدي.

سونجاق قاپي اؤنونده نئچه آن داياندي. نفسين دريندن تزه‌له‌ييب اللرين اطرافا آچدي. سانكي دونياني قوللاري آراسينا آلماق ايسته‌ييردي.  قارين ايري دنه‌لري آغ اينجي‌لر تك آستا ـ آستا آشاغي گليرديلر.. سونجاق باشين گؤيو ساري توتدو. نئچه آن بليرسيز بير رويايا دالميش كيمي داياندي. اطرافا گؤز دولانديراندا، كندين مئيدانچاسي و سونرا كيچيك تپه‌لر اوستونده اورادا ـ بورادا تيكيلميش ائولر گؤزو اؤنونده بير سينما فيلمي كيمي فيرلانديلار. بير كره ده باشين گؤيه ساري توتدو، دريندن تؤوشه‌يه‌رك.. قاپي اوستونده سانجيلميش بايراغا گؤزو توخوناندا گؤزلري اونا تيكيلي قالدي. دوشونوردو هميشه‌كيلردن داها سئويملي نظره گلير بايراق. آزجيق آياق بارماقلاري اوسته قاوزاناراق باريراغي چيخارتدي. قارلارين سيلكه‌ييب، دؤشونه باسدي. سونرا اونو اؤپوب يئريه تاخدي.

نئچه آن اؤنجه آستا ـ آستا ياغان قار ايندي كوله‌يه دؤنمكده ايدي. بيردن نئچه قورشون سسي قالخيب كندين سوكوتونو پوزدو. اوزاقدان نئچه ايت هافيلدادي.. سورعتله گئري دؤندو سونجاق. نئچه آتلي ايندي بوم بوش اولان كندين مئيدانچاسينا گيرمكده ايديلر. سونجاق آتلي‌لاري گؤره‌ركن «ژاندارمالارا!!.. دئمك شهردن گلن دئدي قودولار دوز ايميش..» دئيه، دوشوندو.

بينايا ساري بوشا آچيلان نئچه قورشون، اطرافيندا قارلار اوسته داياندي. الين بئلينده اولان «بئش آچيلان»ا طرف آپاراراق سورعتله بينانين ايچينه گيردي. ژاندارمالار مئيدانين اورتاسيندا آتلاردان قوپوب ياريم مئترجه اوجاليغي اولان قارلار اوستونه سالديلار اؤزلريني..

سونجاق اوتاغين دوواريندان آسيلي اولان «برنو» سيلاحيني گؤتوروب پنجره‌نين آياغيندا داياناراق سيلاحين لوله‌سين ديشاري چيخارتدي. نئچه قورشون پنجره‌دن آزجا آرالي اولان ماسا اوستونده كي وسايطلري داغيلتدي. سونجاق دايانديغي يئردن ساكيتجه گؤزلوردو. بيردن قاپي‌يا طرف سورونن بير ژاندارماني گؤردو. ژاندارما پنجره‌يه طرف آچيلان قورشونلارين حيمايه‌سينده قاپي‌يا طرف ياناشيردي.. بير آن سونجاق باشين اوزالديب ژاندارماني آتشه آلدي. سونرا تئز باشين گئري چكدي.. بير باغيرتي ايله ژاندارما قارلار اوسته حركتسيز قالدي.

بينانين دووارلاري نئچه يئردن سؤكولموشدو. بير  بوجاقدا قورولموش كؤمور سوباسينين بورولاري نئچه يئردن دلينميشدي.

ديشاريدا ژاندارمالار بيناني سارماقدايلار. سونجاق ديقتله قارلار ايچينده گيزله‌نمك ايسته‌ين ژاندارمالارين حركتلرين ايزله‌يير، گاهدان اونلاري آتشه توتوردو. اوتاغين هاواسي باروت قوخوسو آلميشدي.

بير نئچه قورشون سونجاق آرخاسيندا سنگر آلميش دوواري سؤكدو. سونجاق اؤزونو ديگر طرفه آتاراق ديشاري‌يا آتش آچدي. ائله او آن يئريندن قاوزانيب ايچري آتيماق ايسته‌ين بير ژاندارما آتيلاراق وورولدو.

ـ «اون نفره ياخين اولارلار..». دوشوندو. سونرا بئلينده كي بوش فيشنگ قاتاريني آچيب يئره سالدي. آراسي كسيلمه‌دن ژاندارمالار بينايا طرف قورشون آچيرديلار..

بيردن گوللـه سسي كسيلدي. سوكوت نئچه آن هرياني بورودو.

ـ «ايه‌ر تسليم اولسان ديري قالاجاقسان..توفنگيني ائشييه آت.. اؤزون ده اللرين قالديراراق ديشاري چيخ..». ـ بيري ديشاريدان سسلندي.

«تسليم اولماق.. هه ..» ـ سونجاق گولومسه‌يه‌رك دوشوندو. «اؤلدو وار دؤندو يوخ.. اؤلوم وطن اوغروندا ياخشي دير.. بابام كيمي.. او دا مشروطه ده تسليم اولوب ياد بايراق آلتيندا ياشاماغي ايستمه‌دي.. آزاد وطن اوچون داياندي، ساواشدي و آزادجاسينا اؤلدو.. بو حيات و ياشام يعني..».

نئچه لحظه سوكوت حاكيم اولدو. داها يئل ده اسميردي. ساده‌جه قار ساكيتجه ياغيردي. سونجاق پنجره‌نين كناريندان ديشاري باخيردي. نئچه ژاندارمانين اؤلوسو قارلار اوسته قالميشدي.

بيردن هاردانسا ژاندارمالارين بيري يئريندن قالخاراق چيرتيلدايان بير زادي بينايا ساري توللادي. سونجاق بير گؤز قيرپيميندا بير قورشون اونا طرف آتيب اؤزونو يئره سالدي. آچيلان قورشون ژاندارمانين آلينيندان توتدو، بؤركونو دالي آشيردي. ائله او آندا اوتاغين پنجره‌سي دووارلاري تيتره‌دن بير پارتلاييشلا داغيلدي. شوشه پارچالاري، آغاج تيكه‌لري توز ـ تورپاقلا اطراف سپه‌لندي. باروت قوخوسو توز تورپاقلا اوتاغين هاواسين داها آغيرلاتميشدي. سونجاق آرا وئرمه‌دن اؤسكووردو. يئريندن قالخاراق اوتاغين قاپيسينا طرف يورودو. تپيكله قاپيني آچيب بير ماياللاقلا اؤزونو ائشيگه آتدي. ائله او حالدا بير ال بومباسي اوتاغا دوشوب هر ياني داغيتدي. سونجاغا طرف آچيلميش نئچه گوللـه ايسه باشي اوستوندن اوتاغين ايچينه گيردي...

تورپاعا قاريشميش سرين قار سونجاغين اوزونه توخوناركن اونون ايچري آلووون بير آز سؤندوردو. نئچه قورشون سونجاغا طرف آچيلدي. مرمي‌لرين بيري اونون شوه توكلرينه سورتوشوب كئچدي. بير مرمي ايسه ساغ قيچي‌نين باليق اتينده قالدي.. آجي بير آغري قيچيندان بئينينه طرف ايشله‌دي. سرين بير تر آلنينا قوندو. آمما او سايمادان، قارلار ايچينده اطرافا سورونن ديري قالميش ژاندارمالاري آتشه وئردي. ژاندازمالار سونجاغي چئوره‌يه آليرديلار. سونجاق سورونه‌رك اؤزونو كنارا چكمك ايسته‌ييردي. آمما بير قورشون بؤيونه سانجيلدي. بوغولتولو بير سسله اينله‌دي. آغري بده‌نين كسيردي. اطرافينداكي قارلار قيرميزي رنگه بويانميشدي. گؤزلري آغيرلاشيرديلار. اللري سوسلاشيب توفنگ بارماقلاري آراسيندان زويولده‌دي. تيتره‌ين الين بؤيرونه طرف آپاراراق بينايا طرف دؤندو. بينا نئچه يئردن اوچوب داغيلسادا، قاپي اوستونده كي بايراق هله يئرينده ايدي.

نئچه لحظه درين سوكوت محوطه‌ني بورودو. ژاندارمالار ياواش ـ ياواش يئرلريندن قاوزانيرديلار. نهايت ده گؤزلري بايراغا تيكيلي قالميش سونجاغين چئوره‌سينده توپلانديلار. اون باشي قيچيني سونجاغين كوره‌يينه قوياراق باشين اوجا توتدو:

ـ «گنج اولدوغونا رغما ياخشي آتيجي ايدي..» ـ دئدي.

سونجاغين بؤيرونده كي الي آزجا ترپندي. عسكرلر داشلاناراق بير نئچه آدديم گئري چكيلديلر. هله اؤلوم قورخوسو اوزلرينده دالغالانيردي. سونجاق بارماقلاري آراسيندا كي بليرسيز بير زادي عسكرلره طرف توتدو. ژاندارمالار ايره‌لي گلديلر. اون باشي الين ايره‌لي گتيردي. آنجاق نه‌دنسه سورعتله گئري چكيلمك ايسته‌دي لاكين بير گؤز قيرپيميندا دهشتلي بير پارتلاييش مئيدانين سوكوتونو پوزدو. ژاندارمالار و سونجاغين بده‌نلري اود پارچالاريلا بيرگه قارلار اوسته سپه‌لندي...

سونجاق، ژاندارمالارا طرف اوزادان بليرسيز شئي كمرينده‌كي ال بومبالارينين بيري‌نين پارتلاييش ضاميني ايدي. 

 

                                                                                                سون ائديت

خوي دوستاغي - 87